Hogeita

Ikuskizun biziko egitasmo artistiko deialdiaren emaitzak

jakes — Fri, 18 May 2012 11:52:36 +0000

« Hogeita Ikusgarrigintza » proiektu deialdiak Akitaniako, Euskadiko edota Nafarroako artisten edo artista kolektiboen 10 proposamen bildu ditu, antzerkiaren, dantza garaikidearen bai eta zirko eta karrika arteen alorretan.

Eztabaida oren batzuen ondoren, bi irabazle hautatuak izan dira :

Atejoka antzerki taldea (Donostia), haurrei zuzendu «Biolin magikoa» proiektuarentzat;
Unai Lopez de Armentia-k, Garazi Lopez de Armentia-k, Hannad Whelan-ek eta David Alcorta Ruiz-ek osatu kolektiboa (Gasteiz) «Hautsa» deituriko keinu antzerki eta dantza garaikide proiektuarentzat.

Xehetasunak

Ikuskizun biziko egitasmo artistiko deialdia

Irudimena 2012

jakes — Thu, 17 May 2012 18:37:02 +0000

Euskal Herriko probintzia desberdinetatik, 60 pertsonek eta taldek 100 bat obra (euskarazko testuak eta irudiak) helarazi dizkiete antolatzaileei.

www.irudimena.com webgunean aurkeztuak ziren argazkietan oinarrituz bi aukera zituzten parte-hartzaileek: euskarazko testu bat idaztea (edozoin generotan, poesia, narrazioa, deskripzioa, bertsoak…) edo irudi berri bat sortzea (argazkia eraldatuz, marrazki bat edo margo bat eginez, 3D-ko irudi bat sortuz…). Biak egin zitezkeen ere bai.

Parte-hartzaileek igorri lanak sarean kontsultagarri dira oraindanik helbide honetan: http://hogeita.com/irudimena/

Saristatuen izenak jakinaraziko dira ekainaren 9an, larunbatez, Bilbon, parte-hartzaileen eta antolatzaileen presentzian.

Modalitate bakoitzean (sormen literarioa edo sormen grafikoa) egileak bi taldetan banatuko dira adinaren arabera : 25 urtez petikoak eta 25 urtez goitikoak. Talde bakoitzean pundu gehien lortuko duten lehen hiruak saristatuko dira. Orotara beraz 12 pertsona saristatuak izango dira (6 sormen literarioarentzat eta 6 sormen grafikoarentzat).

Xehetasunak

www.irudimena.com

Harrizkoa (?)

jakes — Wed, 16 May 2012 18:59:49 +0000

Atzo aratsean, 10:00 ak inguru ziren, uste dut. Etxerat sartu berria nintzen, bilkura luze baten ondotik, leher eta zapart eginik. Holakoetan oheratu aitzin bainu bat hartzeko usaia nuen. Ura ixurtzera utzi eta sukaldera joan nintzen puxka zerbaiten jatera. Ikuzgelara itzultzean bainua bi herenetara betea zen. Zango puntta sartu, eta « Atx! Izigarri beroa duk mutikoa ». Xurruta hetsi eta hortzak tinkatuz sartu nintzen infernuko ur hartan Gorputza jartzen da beroari. Bainu ttipia nuen... ttipiegia bederen. Sorbaldak sartzean, belaunak ateratzen. Belaunak sartu eta,aldiz, papotik hozten. Nahigabetarik bi posizioen artean aldizkatzeko plegua hartua nuen. Ganbaran pizturik utziriko irratitik soinua heltzen zitzautan: « Siriako gatazka, auto bonba batek zortzi zibil hil ditu... Manifestazio jendetsua harrobi egitasmoaren aurka... Euskara munduko laugarren hizkuntza pollitena da ingles aldizkari baten arabera... » Bimba!! Bimba! Bimba!! Gizon bat da. Nire osaba da. Bimba!! Bimba! Bimba!! Harri horren gainean xutik. Palanga ukaldika. Zilo bat egiten du harrian. Merexi zukeen. Besoak indarka ari zaizkiolarik, zango punttetan goratzen da. Baduzu grazia otto. Maite nuen zure ikustea haurra nintzelarik. Bimbi!! Bamba!! Ni naiz orain harriaren gainean. Errexki zilatzen da . Laket dut azantz hori, eta usaina. Harri errauts usaina, gustu ona du ke horrek. Indarra. Bimbi! Bamba!! Bat azkar, bestea arin. Aise sartzen da ziri hau, harria guria da. Kolore gorria maite dut hola ixurtzen delarik. Beti azkarrago jo, gaina hartuko diot haragi puska horri. Odolaren usaina! Biziaren usaina. gustu ona duke horrek. Ez nazazula hola begira maitia, merexi dukezu. Dimbi! Damba!! Zuk ere egiten dakizu. Ez zaitela izi. Askatu zure besoa, xintxikatu gorputz hau. Nire gorputza. Dimbi! Damba!! Ez dut minik lurrean etzanik. Nire bihotza zilatua da jadanik. Merexi nukeen. Segi ezazu jotzen. Odola hoztua dautazu engoitik. « Gauerdi bi minutaz gainditurik, programen bukaera egungo, XXI.mendeko euskal kantu hautaketa batekin uzten zaituztegu. Bihar arte! » Ura hotza da, papoa eta belaunak barnean nauzkan, bainu untzia handitu balitz bezala. Uraren azalean errauts geruza bat agertua zen. Atzo aratsean hilen zaitut.

Topo ni me

jakes — Wed, 16 May 2012 18:54:27 +0000

Doinua: Habanera / Baserrian jaio nintzan 1. «Bordaldean» paisai eder han fauna, flora: natura baina, borda zahar galdu horrek sortu dit ardura gero gozatu nahi nuke «Otso-Errekako» ura menditik be(he)ra datorren ur isurien freskura ametsak eta ipuinak toponimian kontura baina, bidetxo batean topo eginik ardura ez begirada ez agur hemengoentzat tristura «Zu»-tik «You»-ra pasa gira eta «ni» «me» bihurtu da. 2. Udaro iristen zaigu «kospei-turisten» saldoa errez da ikusten nor den hemengoa ta hangoa terrazetan eseririk zabal-zabalik ahoa Donibanen hondartzara, Ibardin goian tragoa Ingelesen gutizia bihurtu da Xuberoa etxeen salerosketan negozio oparoa Eta Amerikanotzen ari zaigula gogoa herriko toponimia batera galtzera doa. Udako saio-folkloriko batean bi habanera hauek kantu ondoren, txaloka hasi zitzaizkion bertaratutako turista guztiak.

Jo Ta Nes

jakes — Wed, 16 May 2012 18:39:31 +0000

Frantxoa Usandisaga

Kale dantza nere aitatxiren ikus pundutik

jakes — Wed, 16 May 2012 18:26:52 +0000

Nere aitatxik kondatu zidan istorio bat kondatuko dizuet... Gibelera itzuli behar gira 1950 urteetan, nere aitatxi oraindik gaztea zenean. Ttipidanik Itsasun bizi zen eta hark hamabost urte zituenean kale dantzak egiten asten ahal zen. Tradizio bat zela erraiten zigun. Iduriz haien bizia dantza hauen artean zela. Beraz, bere hamabost urteak bete zituenetik landa bere benetako bizia hasten ahal zen. Sinplea zen, negua zenean,ostegun gau guziz herriko gazteak elkartzen ziren Mattin zaharraren bordan, arnoa beroa edaten eta bero bero zirelarik plazara abiatzen ziren denak. Errepikak baizik ez ziren garai hartan, haien artean zen eta irriz elkartzeko parada ona zen haientzat. Plazan denak borobilean ezartzen ziren eta dantzan hasten ziren, bakarka, binaka, hirunaka, denak batera, Euskal Herriko dantza tradizionaletan hari ziren. Batzuetan herriko zaharrak haien ikustera etortzen ziren burua orroitzapenez betea haiek ere gazte zirelarik hori bizi izan baitzuten. Denborarekin ta haien mailaren hobetzearekin gero eta garrantzia gehiago hartu zuela kale dantzak. Herrien artean kale dantza lehiaketak egiten hasi ziren, jende asko elkartzen zen urtero egun berezi haietara. Haien nortasuna jokatzen zuten, nortasuna baino gehiago, haien ohorea, haien herriaren ezagutza eta bereziki memorian egoiteko zuten nahikeria. Gau asko pasa zituzten lo egin gabe, zangoak sutan bainan irabazteko egarria animalekoarekin. Urteak pasa ziren eta taldea handitzen zen, ez zen aldatzen, nere aitaxik hemeretzi urte izanki ere beti dantzan hari zen eta kale dantzak gero eta gehiago egiten ziren, hiri handietan sala hetsi pribatuetan ziren dantza emanaldiak eta Frantses burgoentzat baizik ez ziren. Barnekaldean aldiz kaleetan baizik ez ziren dantzan haritzen. Zonbait urte berantago hegazkin bat etorri zitzaien Itsasuko pentze handienean, taldeko zaharrenak eta dantzari onenak igo ahal izan zuten eta New-Yorkera eramanak izan ziren, gazteak ziren eta ez ziren ohartzen izaiten ahal ziren arrizkuetaz bainan abiatu ziren ala ere. Aitatxik ez digu sekulan kondatu New- York-en gertatu zena, bainan ongi zehaztu eta errepikatu ziguna da haiei esker, Euskaldunei eta bereziki Itsasuarrei esker munduan edatu zela kale dantza. Aitortu behar da, nere aitatxi eroa bilakatu zela zahartuz eta historio horren astapena ongi bada ere bukaerarentzat ez dugu sekulan jakin egia ala bere irudimena izan zenez.

Begi distira

jakes — Wed, 16 May 2012 12:54:26 +0000

Zirrararen norabidean sugarrak sabelan har zezan geldotasunatik ihesi elkartu ginen zu eta ni. Aztarnarik ez irudirik ez Bizipenen begi distira ta besterik ez. Artaldetik ihesi doa ikusmin garraren gogoak Herio zukua hain hurbil izaerak biziago dirudi. Lepoko ozkadaren poza ta odola ditzazun goza ikustera gertuagotik hurbildu nintzen gogotik. Argazkirik ez idatzirik ez arriskuaren sena ta besterik ez. Urrikirik ez beldurrik ez gurutze bat oroigarri ta besterik ez. Irri eginez alaitasunez otsoaren ahora ta besterik ez.

Xixari ehiztaria

jakes — Tue, 15 May 2012 19:35:13 +0000

Eguen Tonnerre Arandia

Break dantz!

jakes — Tue, 15 May 2012 19:23:32 +0000

Jon Martin

Iragana: egungoa

jakes — Tue, 15 May 2012 18:48:09 +0000

"Begira, lehen errenkan gaude aitona eta biok Anoetako ekitaldi honetan. Ezagutzen gaituzu? Ez? Bai, bai, ondo begiratu. Hementxe bertan, Mattin bertsolariaren bizkar atzean. Zein gazte ginen biak. Zein galant eta lirain. Zer besterik esango dut orain , ezta? Bai, arrazoi duzu Joseba. Zatoz, jarri nire magalean. Bertso saio ederra izan zen hura eta oharkabean luzaroan entzungo genuen azkena. Biharamunean egin genuen ihes. Egin behar izan genuen ihes, ezustean. Zer oroitzapenak dakarzkidan argazki honek. Biak hain gazte, biak horren itxaropentsu... Nork esango zigukeen une horretantxe ez ginela hamar urtez itzuliko Donostiara. Ez geniokeen txintik sinistuko! Ezer ere ez gainera! Eta hala izan zen. Hala jaio zen zure ama Karakasen, eta osaba-izebak. Etorkizuna goitik behera aldatuko zitzaigun ordu gutxiren buruan, baina guk jakin ez! Ene! Beti mugaz bestalde ikusi behar izan genuen hurrengo hamar urtetan gure Txubilo maitearen labarren soslaia, Kantauri itsasoko olatuen aparra eta Larrun mendia. Beti urrutian, atzerrian, menturak eta euskaldun izateak eraman gintuen tropikoan... gure haurren lehen irribarrea ikusi genuen parajean ginen gu, baina gure bihotzak argazki honetan utzi genuen herrian genituen..." Malko lodia dario masailean behera amonari dagoeneko albotik joana zaion senarra gogoratuz eta bilobari musu eztia eman dio, hunkituta. "Dena galduta genuela ere pentsatu genuen tarteka... herria, hizkuntza... baina hara zu, Joseba..." "Zu bezala donostiarra, ezta, amona?"- moztu dio irribarrez amonari negarra bilobak - "Konta iezadazu gehiago amona, entzun nahi dut eta". Eta amonak Mattinen argazki zure-beltzari begira berrekin dio mintzatzeari, iragana egungoa bilakatuz, bizitakoa eraberrituz...